Ένα αίσθημα μουδιάσματος ή μυρμηγκιάσματος στα πόδια μετά από ορισμένες στάσεις του σώματος είναι φυσιολογικό, αλλά θα πρέπει να υποχωρεί γρήγορα όταν αλλάξουμε θέση. Αν όχι, χρειάζεται ιατρική εξέταση.

Σε συγκεκριμένες στάσεις του σώματος – για παράδειγμα όταν καθόμαστε πολλή ώρα οκλαδόν – μπορεί να πιεστούν τα νεύρα ή να μειωθεί η αιμάτωση.

Το αισθανόμαστε αυτό ως “μουδιασμένα” χέρια ή πόδια. Το καλό νέο έγκειται στο εξής: “Αυτό που όλοι γνωρίζουμε από την καθημερινότητα δεν είναι επικίνδυνο από μόνο του”, λέει η νευρολόγος καθηγήτρια Δρ. Κλαούντια Ζόμερ από το Πανεπιστημιακό Νοσοκομείο Βίρτσμπουργκ.

Αν κινηθούμε λίγο και τεντώσουμε τα άκρα, μπορεί για μια στιγμή να πονέσει ή να μυρμηγκιάσει πιο έντονα, “αλλά στη συνέχεια ανακουφιζόμαστε γρήγορα και το πρόβλημα λύνεται”.

Οι μεγαλύτεροι σε ηλικία έχουν συχνότερα μουδιασμένα άκρα από τους νεότερους. Η τάση αυτή ξεκινά περίπου στα 50. Ο λόγος: ο συνδετικός ιστός χάνει τη σφριγηλότητά του με την ηλικία. “Όταν λοιπόν ακουμπάμε το χέρι στην άκρη του τραπεζιού, τα νεύρα πιέζονται πιο εύκολα, επειδή ο ιστός προσφέρει μικρότερη αντίσταση”, εξηγεί η Ζόμερ.

Όμως δεν κρύβεται πάντα απλώς μια ακίνδυνη μειωμένη αιμάτωση ή μια παροδική πίεση νεύρου πίσω από το μούδιασμα ή το μυρμήγκιασμα.

Ποια είναι τα προειδοποιητικά σημάδια ότι κάτι δεν πάει καλά; “Το αίσθημα μουδιάσματος δεν πρέπει να διαρκεί πολλή ώρα”, λέει η Ζόμερ. “Όταν είμαστε υγιείς, σηκωνόμαστε, κινούμαστε και όλα επανέρχονται. Αν όμως παρατηρήσουμε ότι το αίσθημα μουδιάσματος παραμένει για μεγάλο διάστημα, πρέπει να διερευνηθεί η αιτία”. Το ίδιο ισχύει όταν δεν υπάρχει προφανής λόγος για το μούδιασμα. Πρώτο βήμα είναι η επίσκεψη στον οικογενειακό γιατρό.
Πιθανές αιτίες μουδιάσματος

“Σε χέρια και πόδια μπορεί να πρόκειται για νευρολογικό πρόβλημα”, λέει ο καθ. Δρ. Αλεξάντερ Όμπερχουμπερ, αγγειοχειρουργός στο Πανεπιστημιακό Νοσοκομείο του Μύνστερ. Παραδείγματα:

1. Δισκοκήλη
Αν ο μεσοσπονδύλιος δίσκος πιέζει κάποιο νεύρο, μπορεί να προκληθεί μούδιασμα ή μυρμήγκιασμα.Αν επηρεάζει την αυχενική μοίρα, τα συμπτώματα εμφανίζονται στα χέρια ή τα δάχτυλα.
Αν επηρεάζει τη οσφυϊκή μοίρα, εμφανίζονται στα πόδια ή στους γλουτούς.
2. Σύνδρομο καρπιαίου σωλήνα
Ο μέσος νεύρος περνά μέσα από τον καρπιαίο σωλήνα. Αν δεν έχει αρκετό χώρο, τα σήματα δεν φτάνουν κανονικά στο χέρι. Τότε μουδιάζουν κυρίως ο αντίχειρας, ο δείκτης και το μεσαίο δάχτυλο. Συχνή αιτία: υπερβολική χρήση του καρπού, π.χ. στον υπολογιστή. Η Ζόμερ συμβουλεύει: “Ήδη με τα πρώτα σημάδια πρέπει να δράσουμε και να επιλέξουμε πιο εργονομικό πληκτρολόγιο ή ποντίκι”.
3. Παράλυση ωλενίου νεύρου (Ulnaris-Parese)
Συχνή σε ποδηλάτες δρόμου: Η συγκεκριμένη θέση στο τιμόνι μπορεί να πιέσει τον ωλένιο νεύρο, προκαλώντας ακόμη και μακροχρόνια βλάβη.
Επηρεάζονται ο παράμεσος και το μικρό δάχτυλο.
Βοηθούν: σωστή ρύθμιση τιμονιού, συχνά διαλείμματα, καλά μαξιλαράκια στα γάντια.

Μπορεί να είναι και διαταραχή αιμάτωσης

Το μούδιασμα μπορεί επίσης να υποδηλώνει επικίνδυνη διαταραχή της κυκλοφορίας, όπως θρόμβωση ή αρτηριακή απόφραξη. Τότε απαιτείται άμεση δράση: «Το σώμα ουσιαστικά ζητά βοήθεια, επειδή οι μύες δεν αιματώνονται επαρκώς και τα νεύρα αρχίζουν να υποφέρουν», προειδοποιεί ο Όμπερχουμπερ.
Πώς μειώνουμε τον κίνδυνο επικίνδυνων αγγειακών προβλημάτων

Ο τρόπος ζωής είναι κρίσιμος:

Το πιο σημαντικό: διακοπή καπνίσματος — εντελώς.
Τακτική άσκηση
Υγιεινή διατροφή, ιδανικά μεσογειακή: πολλά όσπρια, λαχανικά, φρούτα (ιδίως μούρα), ξηροί καρποί
Λιγότερο κόκκινο κρέας
Φυσικά υπάρχει και γενετική προδιάθεση, αλλά “η μείωση του κινδύνου είναι αρκετά ξεκάθαρη”, λέει ο Όμπερχουμπερ.
Άτομα με προϋπάρχουσες παθήσεις πρέπει επίσης να προσέχουν: σωστή ρύθμιση της αρτηριακής πίεσης και αντιμετώπιση των αυξημένων λιπιδίων με φάρμακα όπου χρειάζεται.

Φίλιππος Ζάχαρης
Ειδικά ρεπορτάζ – Σύλλογοι Ασθενών και ΜΚΟ

www.iatronet.gr