Τι είναι η Φλεβική Ανεπάρκεια



Φλεβική ανεπάρκεια ή «φλεβίτιδα» είναι η αδυναμία ή δυσκολία των φλεβών των ποδιών να επιστρέψουν το αίμα πίσω στην καρδιά. Το αίμα λιμνάζει στο πόδι και τελικά οδηγεί στο τέλος μιας κουραστικής ημέρας σε πρήξιμο και αίσθημα βάρους. Με την πάροδο του χρόνου η φλεβική ανεπάρκεια θα εξελιχθεί σταδιακά σε ευρυαγγείες, κιρσούς και δυσχρωμία του δέρματος, ενώ στα πολύ προχωρημένα στάδια μπορεί να εμφανιστούν έλκη που πολύ δύσκολα επουλώνονται.
Κιρσοί - Ευρυαγγείες
Κιρσοί είναι οι διατεταμμένες φλέβες, ορατές μέσα από το δέρμα του ποδιού σαν μπλε ή μοβ κόμποι μπερδεμένοι σαν καλώδια.
Οι ευρυαγγείες είναι μια πιο ήπια μορφή κιρσών, μικρότερες από ότι οι κιρσοί και συχνά μοιάζουν με «ιστό αράχνης». Έχουν κόκκινο ή μπλε χρώμα και βρίσκονται συνήθως στα πόδια ακριβώς κάτω από την επιφάνεια του δέρματος.
Ανατομία των Φλεβών και Φλεβική Ανεπάρκεια:
Οι φλέβες δεν πρέπει να συγχέονται με τις αρτηρίες. Το αρτηριακό σύστημα κατευθύνει τη ροή του αίματος (πλούσιο σε οξυγόνο) από την καρδιά σ’όλο το σώμα, ενώ το φλεβικό σύστημα επιστρέφει το αίμα (φτωχό σε οξυγόνο καθώς έχει καταναλωθεί) στην καρδιά. Έχετε παρατηρήσει ιατρικά σχέδια που δείχνουν τα αγγεία με κόκκινο ή και μπλε χρώμα; Τα κόκκινα αγγεία αντιπροσωπεύουν τις αρτηρίες και τα μπλε τις φλέβες. Πρόκειται για μια προσομοίωση της πραγματικότητας καθώς τα υψηλά επίπεδα οξυγόνου στο αρτηριακό αίμα δίνουν ένα φωτεινό κόκκινο χρώμα, ενώ τα χαμηλά επίπεδα οξυγόνου στο φλεβικό αίμα το κάνουν να φαίνεται σκούρο μπλε.
Τα πόδια μας έχουν δυο διακριτά συστήματα φλεβών, ένα επιφανειακό (επιπολής) και ένα βαθύτερο (εν τω βάθει). Το επιφανειακό σύστημα αποτελείται από φλέβες που βρίσκονται κοντά στο δέρμα και οι κυριότερες είναι η «μείζονα σαφηνής φλέβα» (στην εσωτερική πλευρά του μηρού και της κνήμης) και «ελάσσονα σαφηνής φλέβα» (στη πίσω πλευρά της γάμπας). Το εν τω βάθει σύστημα αποτελείται από μεγαλύτερες φλέβες που βρίσκονται βαθιά στους μύες των ποδιών. Το επιφανειακό σύστημα επικοινωνεί με το βαθύτερο με μικρές φλέβες («διατιτρώσες»). Τελικά όλες οι φλέβες συνδέονται για να σχηματίσουν τις μεγάλες κεντρικές φλέβες στη κοιλιά και στο στήθος. Η φλεβική επιστροφή στην καρδιά γίνεται κυρίως μέσω των εν τω βάθει φλεβών και αυτό έχει ιδιαίτερη σημασία γιατί όταν οι επιφανειακές φλέβες νοσούν (π.χ. ευρυαγγείες και κιρσοί) μπορούν να αφαιρεθούν χωρίς να επηρεάζεται η φλεβική κυκλοφορία η οποία πλέον εκτρέπεται προς το βαθύτερο φλεβικό δίκτυο.
Φυσιολογική φλεβική βαλβιδική λειτουργία και φλεβική ανεπάρκεια
Φυσιολογική φλεβική βαλβιδική λειτουργία και φλεβική ανεπάρκεια
Μια σημαντική διαφορά των φλεβών σε σύγκριση με τις αρτηρίες είναι ότι οι φλέβες έχουν βαλβίδες μονής κατεύθυνσης. Οι αρτηρίες δεν χρειάζονται βαλβίδες καθώς η ροή του αίματος διατηρείται από την πίεση που παράγεται από τον καρδιακό παλμό (αρτηριακή πίεσηαυτή που μετρά το πιεσόμετρο). Η πίεση του αίματος στις φλέβες (φλεβική πίεση) είναι χαμηλότερη από εκείνη των αρτηριών και χάρη στις βαλβίδες επιτυγχάνεται η ροή του αίματος (π.χ. διατήρηση της φλεβική επιστροφής από τα πόδια «προς τα επάνω» ενάντια στη βαρύτητα). Όταν οι μύες των ποδιών συσπώνται, σφίγγουν τις εν τω βάθει φλέβες και οι βαλβίδες ανοίγουν, ενώ όταν οι μύες χαλαρώνουν, οι βαλβίδες κλείνουν εμποδίζοντας τη ροή του αίματος προς τα πίσω.
Αν οι βαλβίδες «χαλάσουν» ή καταστραφούν, το αίμα παλινδρομεί προς τα πίσω και λιμνάζει στις φλέβες τεντώνοντάς τες, ως αποτέλεσμα της αυξανόμενης πίεσης. Το τέντωμα αυτό των φλεβών εξασθενεί ακόμη πιο πολύ τα τοιχώματα τω φλεβών και καταστρέφει περισσότερο τις βαλβίδες. Αυτό ονομάζεται φλεβική ανεπάρκεια ή φλεβίτιδα και έχει ως τελικό αποτέλεσμα την εμφάνιση ευρυαγγειών και κιρσών.

Ευθύμιος Δ. Αυγερινός
Επ. Καθηγητής Αγγειοχειρουργικής
University of Pittsburgh Medical Center
Pennsylvania, USA

iator.gr